Κατηγοριες

Προσκεκλημενοι Συγγραφεις




Το παρόν άρθρο προσφέρει κάποιες σκέψεις για την πηγή των ανισοτήτων πλούτου που παρατηρούνται παγκοσμίως και ξεφεύγουν από παραδοσιακές και τυπικές θεωρήσεις κοινωνικών επιστημών. Η κύρια σκέψη που παρουσιάζω αποτελεί κομμάτι της θεωρίας πολυπλοκότητας, τις κοινωνικές προσομοιώσεις και την μοντελοποίηση μέσω μεθόδων βασισμένες σε αυτόνομους πράκτορες (agents). ((Ο όρος πράκτορες ακούγεται αρχικά περίεργα – “My name is Bond, James Bond” – αλλά είναι η ακριβέστερη μετάφραση του όρου agent.)) Η εξάπλωση των νέων μεθόδων που περιγράφω παρακάτω έχουν ως βάση την ραγδαία αύξηση της υπολογιστικής μας ικανότητας και την πρόοδο στον τομέα της κοινωνικής προσομοίωσης (social simulation). Παρακάτω εστιάζω στο βασικό ερώτημα του νέου αυτού ρεύματος στις κοινωνικές επιστήμες και στην εφαρμογή του ερωτήματος πάνω στο θέμα των ανισοτήτων: κατά πρώτο λόγο, μπορούμε να παρατηρήσουμε ρεαλιστικές κοινωνικές δομές και συμπεριφορές που να προκύπτουν από προσομοιωμένες αποκεντρωμένες και τοπικες διαδράσεις ενός ετερογενούς πλήθους αυτόνομων ατόμων; Και κατά δεύτερο λόγο, τι αποκαλύπτουν οι συγκεκριμένες προσομοιώσεις για τις ανισότητες πλούτου και την φτώχεια;

Γενεσιουργός κοινωνική επιστήμη

O Joshua Epstein, ένας από τους καθοδηγητές του νέου επιστημονικού ρεύματος, περιγράφει τα υπολογιστικά μοντέλα (πολλαπλών) πρακτόρων (ABMs) ως ένα νέο επιστημονικό εργαλείο που προωθεί μια κυρίως “γενεσιουργό” (generative) προοπτική στις κοινωνικές επιστήμες. Οι επιστήμονες του σχετικά νέου αυτού ρεύματος ενδιαφέρονται να εξηγήσουν την ανάδυση κοινωνικών μάκρο-συμπεριφορών και μάκρο-αποτελεσμάτων (patterns) από μίκρο-συμπεριφορές: πως δηλαδή αποκεντρωμένες και τοπικες διαδράσεις ενός ετερογενούς πλήθους αυτόνομων πρακτόρων δημιουργούν παρατηρήσιμες κοινωνικές μακροσκοπικές τακτικότητες/κανονικότητες (regularities). Η δουλειά τους αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα bottom-up κοινωνικής επιστήμης και το motto τους “if you don’t grow it, you have not explained it.” ((Μια παλαιότερη σχετική συζήτηση είχε γίνει εδώ.)) Θα πρέπει να παρατηρήσω εδώ πως τα νέα μοντέλα δεν έχουν βάση στην οικονομική θεωρία και τέλεια ορθολογικούς πράκτορες (καταναλωτές και παραγωγούς που μεγιστοποιούν την χρησιμότητα και τα κέρδη τους, για την ακρίβεια) αλλά πράκτορες που ακολουθούν (ευρετικούς) κανόνες τοπικής συμπεριφοράς.

Μπορούν αποκεντρωμένες και τοπικες διαδράσεις ενός ετερογενούς πλήθους αυτόνομων πρακτόρων να δημιουργήσουν ένα τακτικό κοινωνικό μακροσκοπικό περιβάλλον;

Τα ABMs έχουν τα κατάλληλα στοιχεία/χαρακτηριστικά για νέες απαντήσεις σε διάφορα κοινωνικά ερωτήματα: οι πράκτορες είναι ετερογενείς – δεν μοντελοποιούνται δηλαδή ως “αντιπροσωπευτικοί” πράκτορες όπως στα οικονομικά. Οι πράκτορες δρουν αυτόνομα, χωρίς να επιβάλλονται top-down μορφές συμπεριφοράς. Διάφορα στοιχεία του μικρο και μάκρο περιβάλλοντός τους συνεξελίσσονται και συνεπώς νόρμες και θεσμοί μπορούν να παίξουν ένα σημαντικό ρόλο στον προσδιορισμό της συμπεριφοράς. Οι πράκτορες μετακινούνται στον χώρο και συνδιαλλέγονται τοπικά με τους γείτονές τους και με διάφορα στοιχεία του γειτονικού τους περιβάλλοντος. Τα ABMs επίσης λειτουργούν υπό το καθεστώς περιορισμένης ορθολογικότητας (χωρίς αυτή η υπόθεση να αποτελεί απαραίτητο στοιχείο για το ρεύμα της γενεσιουργού κοινωνικής επιστήμης). Περιορισμένη ορθολογικότητα προκύπτει από περιορισμούς σε πληροφορία και υπολογιστικές ικανότητες των πρακτόρων (οι πράκτορες συνήθως ακολουθούν νοητικούς/γνωσιακούς κανόνες (rules of thumb), ευρητικούς αλγόριθμους, – ή τους κοινώς ονομαζόμενους “τυφλοσούρτηδες”. Οι “γενεσιουργοί” κοινωνικοί επιστήμονες προσπαθούν να δώσουν απαντήσεις στα διάφορα μεγάλα ερωτήματα των κοινωνικών επιστημών τοποθετώντας ένα σύνολο ετερογενών και αυτόνομων (μη-τέλεια ορθολογικών) πρακτόρων σε κατάλληλα χωρικά περιβάλλοντα, αφήνοντάς τους να αλληλεπιδράσουν τοπικά σύμφωνα με σαφώς προσδιορισμένους κανόνες. Κατά αυτό τον τρόπο το σύνολο των πρακτόρων σε συνδυασμό με την μορφή του τοπίου (το σύστημα) εξελλίσεται και δημιουργεί μια μακροσκοπική τακτικότητα. Μέχρι πρόσφατα, το εγχείρημα ήταν απλά αδύνατο λόγω της μη ύπαρξης αλγεβρικής λύσης και αδυναμίας μοντελοποίησης μέσω προσομοίωσης. Επιπλέον, τα μοντέλα ΑΒΜ έχουν τρομερό αβαντάζ σε θεματα που οι παραδοσιακές μαθηματικοποιημένες θεωρίες κοινωνικών επιστημών τείνουν να αγνοησουν λογω αδυναμιας αλγεβρικων λυσεων.

Το Ζαχαροτοπίο

Ίσως το πιο σημαντικό πρόσφατο παράδειγμα της νέας αυτής θεώρησης στις κοινωνικές επιστήμες αποτελεί το μοντέλο Sugarscape το οποίο δημοσιεύτηκε το 1996. ((Περιέργως, ψάχνοντας στο ελληνικό διαδύκτιο και μπλογκόσφαιρα, δεν μπορώ να βρω αναφoρά στο Sugarscape.)) Το μοντέλο δημιουργήθηκε από τους κοινωνικούς επιστήμονες Joshua Epstein και Robert Axtell με στόχο την διερεύνυση κοινωνικών δομών και συμπεριφορών μέσω τεχνικών προσομείωσης. Σε γενικές γραμμές, οι επιστήμονες δείχνουν πως φαινόμενα συλλογικής συμπεριφοράς όπως η συμμετοχή σε ομάδες, η μετάδοση της κουλτούρας, μετανάστευση, διαμάχες και εμπόριο ανακύπτουν από την διάδραση πρακτόρων που ακολουθούν απλούς κανόνες περιορισμένοι χωρικά στην γειτονιά τους. Οι ερευνητές προσομειώνουν την συμπεριφορά τεχνιτών ατόμων (πρακτόρων) που ζουν σε ένα περιβάλλον με έναν μοναδικό πόρο, την ζάχαρη. Οι πράκτορες γεννιούνται στο Sugarscape με όραση, μεταβολισμό, ταχύτητα και άλλα γενετικά χαρακτηριστικά. Η κίνησή τους καθορίζεται από έναν απλό τοπικό κανόνα: “κοίτα γύρω σου όσο πιο μακριά μπορείς – βρες το σημείο με την περισσότερη ζάχαρη – πήγαινε εκεί και φάε την ζάχαρη. Κάθε φορά που ο πράκτορας κινείται, “καίει” ζάχαρη με ρυθμό που καθορίζεται από το μεταβολισμό του. Οι πράκτορες πεθαίνουν (ή, πολιτικά ορθώς, εξαφανίζονται από το Sugarscape) αν και όταν κάψουν όλη τους την ζάχαρη. Είναι δύσκολο να το πιστέψει κανείς αρχικά, αλλά σε ένα τόσο απλό τοπίο αναδύονται πολλά κοινωνικά φαινόμενα (ή περιστάσεις που μοιάζουν έντονα με κοινωνικά φαινόμενα όπως σχολιάζω παρακάτω). Για παράδειγμα, όταν οι ερευνητές εισαγάγουν εποχές στο Ζαχαροτοπίο, παρατηρούνται μεταναστεύσεις και πράκτορες σε “χειμέρια νάρκη”. Οι πράκτορες συγκεντρώνουν ζάχαρη σε κάθε βήμα της προσομείωσης (αν η κίνησή τους τους φέρνει πάνω σε ζαχαρολόφο), οπότε μπορεί κανείς να μετρήσει την κατανομή του πλούτου στο τοπίο.

Sugarscape Οι ερευνητές φυσικά δοκιμάζουν διάφορες μεταλλαγές του μοντέλου. Προσπαθούν για παράδειγμα να ανακαλύψουν αν μπορεί να αναδειχθεί ένας τύπος “πρωτο-ιστορίας” πολιτισμού. Η προσομοίωση ξεκινά με πράκτορες που είναι διασκορπισμένοι στο τοπίο που αποτελείται από δύο λόφους ζάχαρης και πεδιάδες με λίγη ή καθόλου ζάχαρη. Κατά την διάρκεια της προσομοίωσης, οι πράκτορες αυτο-οργανώνονται σε δύο “φυλές” στις κορυφές των ζαχαρόλοφων και μαζέυουν αποτελεσματικά τον βασικό πόρο για την επιβίωσή τους. Η αύξηση του πληθυσμού αναγκάζει μέλη της κάθε φυλής να καταφύγουν στις πεδιάδες του τοπίου προς αναζήτηση ζάχαρης. ((Οι συγγραφείς ισχυρίζονται πως η διάδραση μεταξύ των πρακτόρων των δύο φυλών τους οδηγεί σε διαμάχες (πολέμους και συναγωνισμό για πολιτισμική κυριαρχία). Σε διάφορες περιπτώσεις, ο πληθυσμός και οι ρυθμοί γέννησης μειώνονται ή δημιουργείται πρόβλημα υπερπληθυσμού και οικολογική κατάρευση και ο πολιτισμός εξαφανίζεται. Με την εισαγωγή ενός δεύτερου πόρου (μπαχαρικά) και δυνατότητα συναλλαγής, αναδύεται ο θεσμός της αγοράς. Περισσότερα βασικά στοιχεία του μοντέλου μπορείτε να τα βρείτε εδώ.))

Ανισότητες και Ζαχαροτοπίο

Ας περάσουμε στις προβλέψεις του μοντέλου σχετικά με τις ανισότητες στην κατανομή του πλούτου σε αυτό το τοπίο. Όπως περιγράφει ο Eric Beinhocker, oι ερευνητές ανακάλυψαν πως η κατανομή του πλούτου, τον οποίο οι ερευνητές μετράνε ως τις “αποταμιεύσεις” σε ζάχαρη σε κάθε χρονική περίοδο, εξελίσεται κατά τη διάρκεια της προσομοίωσης. Ενώ αρχικά παρατηρείται μια σχετική ισοκατανομή (ελαφρώς γκαουσιανή) και μικρή απόσταση μεταξύ του ποιο πλούσιου και του πιο φτωχού πράκτορα, καθώς περνάει ο – τεχνητός – χρόνος η κατανομή αλλάζει δραματικά. Ενώ ο μέσος πλούτος αυξάνει καθώς δημιουργούνται οι δύο φυλές γύρω από τους ζαχαρόλοφους η κατανομή πλούτου εμφανίζει ελάχιστους μεγιστάνες πράκτορες, μια μεγάλη πλούσια ανώτερη τάξη, μια μεσαία τάξη που συρρικνώνεται και πολλους φτωχούς πράκτορες. Η συγκεκριμένη κατανομή που εμφανίζεται και στον πραγματικό ανεπτυγμένο κόσμο έχει το όνομα ‘κατανομή κατά Παρέτο’ από την οποία πηγάζει ο κανόνας 80-20 – το 80% του συνολικού πλούτου βρίσκεται σε γενικές γραμμές στα χέρια του 20% του πληθυσμού σε ανεπτυγμένες κοινωνίες. Το γεγονός πως μια τόσο απλή προσομοίωση πλησιάζει τα πραγματικά δεδομένα με μεγάλη ακρίβεια (ακριβή νούμερα βρίσκει κανείς στο βιβλίο των Epstein και Axtell), είναι εντυπωσιακό. Η εξήγηση εκ πρώτης όψεως φαντάζει εύκολη – η συγκέντρωση του πόρου σε δύο περιοχές δίνει ιδιαίτερο προβάδισμα και αβαντάζ σε όσους έχουν την τύχη να γεννιούνται κοντά στη ζάχαρη ή με γενετικά χαρακτηριστικά που να τους επιτρέπουν την γρήγορη πρόσβαση στη ζάχαρη.

Το αποτέλεσμα που πραγματικά εκπλήσει βέβαια είναι πως τελικά ούτε ο τόπος γέννησης των πρακτόρων αλλά ούτε και τα γενετικά τους χαρακτηριστικά καταλήγουν να συσχετίζονται με τον πλούτο τους. Η κατανομή αποτελεί μια αναδύουσα ιδιότητα (emergent property) ενός πολύπλοκου συστήματος σε συνεχή ανισορροπία. Να τονίσω πως η κατανομή δεν προκύπτει μόνο λόγο τυχαίων γεγονότων στο σύστημα (αν και τα τυχαία γεγονότα παίζουν κάποιο ρόλο). Όλοι οι παράγοντες (τοπικοί κανόνες, αυτονομία, ετερογένεια χαρακτηριστικών, χωρική διάσταση του τοπίου, και τύχη στα ατομικά χαρακτηριστικά και την γεωγραφία) συντονίζονται ταυτόχρονα και συλλογικά και καθοδηγούν το μακρο-αποτέλεσμα. Το σύστημα δεν επιτρέπει τον προσδιορισμό συνδυασμού αιτίας-αποτελέσματος και είναι ιδιαίτερα αποθαρρυντυκό το γεγονός πως ακόμα και στον απλοικό κόσμο του Sugarscape δεν υπάρχουν εύκολες λύσεις για την καταπολέμηση του φαινομένου της φτώχειας. Αξίζει να προσθέσουμε πως η εισαγωγή της αναπαραγωγικής ικανότητας των πρακτόρων και της κληρονομιάς στο Ζαχαροτοπίο μεγενθύνει την ανισότητα πλούτου (φυσικά) και μειώνει το μέσο επίπεδο ορατότητας (ήτοι, το ‘fitness’ του πληθυσμού) – άλλο ένα εντυπωσιακό αποτέλεσμα. Πιο πρόσφατες έρευνες και αναπροσαρμόσεις των βασικών παραμέτρων του μοντέλου για ανάλυση “ευαισθησίας” των αποτελεσμάτων δείχνουν πως περισσότερο ομοιόμορφες κατανομές επιτυγχάνονται με την εισαγωγή ομοιογένειας (π.χ. ηλικιακή ή ικανοτήτων) – δηλαδή με την διαγραφή ενός από τα βασικά στοιχεία ενός μοντέλου πρακτόρων, την ετερογένεια στα χαρακτηριστικά ενός πληθυσμού.

Υπό αυτή την προοπτική, η ζωή στο Ζαχαροτοπίο δεν εμφανίζει κάποιο συγκεκριμένο χαρακτηριστικό που να οδηγεί σε “αδικίες”. Οι ανισότητες που παρουσιάζονται είναι μάκρο-αποτέλεσμα που δεν συνδέεται αιτιατά με κάποιο ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των πρακτόρων, κανόνων διάδρασης ή χωρικής κατανομής. Αν και εντυπωσιακά τα αποτελέσματα του Sugarscape σίγουρα δεν έχουν αποκτήσει την ισχύ και φήμη του ίσως πιο διάσημου παραδείγματος στην κατηγορία των γενεσιουργών μοντέλων: του μοντέλου του φυλετικού/ταξικού/κοινωνικού διαχωρισμού (segregation) του Thomas Schelling. Ο Schelling έδειξε με ένα πολύ απλό τρόπο πως το φαινόμενο του χωρικού διαχωρισμού στην επιλογή κατοικίας (οι λευκοί με τους λευκούς και οι μαύροι με τους μαύρους, για παράδειγμα) μπορεί να παρατηρηθεί έντονα ακόμα και σε περιβάλλοντα όπου οι προτιμήσεις των αστών για κατοίκιση πλησιέστερα σε ανθρώπους με τους οποίους ταιριάζουν περισσότερο είναι σχετικά αδύναμες. Προσωπικά, βρίσκω τα αποτελέσματα του Sugarscape – καθώς και τoυ μοντέλου του Schelling και γενικότερα των ABM – άκρως αποκαλυπτικά καθώς αποτελούν ισχυρές ενδείξεις πως δεν κατανοούμε ακόμα πολύ καλά διάφορα κοινωνικά μακρο-αποτελέσματα όπως αυτό της ανισότητας του πλούτου – ή της διαμόρφωσης του αστικού περιβάλλοντος, του εμφυλίου πολέμου, των γενοκτονιών, των πολιτικών θεσμών με τους οποίους καταλήγουμε, της κατάστασης της οικονομίας ενός κράτους κ.ο.κ.. Τα μοντέλα αυτά αποκαλύπτουν πως είναι πολύ πιθανό πως κοινωνικά φαινόμενα δεν προκύπτουν στον βαθμό που υποθέτουμε από τις αιτιακές αλυσίδες και μηχανισμούς στους οποίους εστιάζουν οι διάφορες παραδοσιακές σχολές πολιτικής οικονομίας (διαφορικά δύναμης και εκμετάλευση, οκνηρία, έλλειμα ταλέντου, κ.ο.κ.).

Θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς πως οι κατανομές του τύπου Παρέτο που βιώνουμε οφείλονται στην αυξημένη πολυπλοκότητα που παρουσιάζουν οι σημερινές κοινωνίες αρχίζοντας από τα μέσα του 19ου αιώνα. Στη γλώσσα του Nassim Taleb έχουμε περάσει από το Mediocristan στο Extremistan σε διάφορες εκφάνσεις της ανθρώπινης δραστηριότητας. Η κοινωνία του Sugarscape βέβαια είναι ουσιαστικά μια κοινωνία (κυνηγών-)τροφοσυλλεκτών, χωρίς την πολυπλοκότητα των θεσμών και συναλλαγών της μετά-Βιομηχανικής εποχής. Από την ανθρωπολογία γνωρίζουμε πως οι μεταβάσεις από χαμηλή σε υψηλή κοινωνική πολυπλοκότητα (κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες – αγρότες – αστοί) συνοδεύονται από αύξηση σε ανισότητες κατανομής πλούτου. Κατά αυτή την λογική, οι κατανομές πλούτου σε κοινωνίες (κυνηγών-)τροφοσυλλεκτών θα έπρεπε να είναι σχετικά ομοιόμορφες. Αλλά γνωρίζουμε πως σε ορισμένες κοινωνίες (κυνηγών-)τροφοσυλλεκτών υπό αφθονία πόρων όπως π.χ. κοινότητες ψαράδων, οι κατανομές δεν ήταν ομοιόμορφες ή γκαουσιανές με αποτέλεσμα την δημιουργία ιεραρχιών βασισμένων στον πλούτο. Όντως, το Sugarscape οδηγεί σε αποτέλεσμα μεγαλύτερης ισότητας σε φτωχικά τοπία.

Κάτι που το μοντέλο δεν είναι σχεδιασμένο να κάνει είναι ο προσδιορισμός άτυπων θεσμών και κανόνων περί αλτρουισμού και την στάση των πρακτόρων περί δικαιοσύνης (με την έννοια του fairness) – πέρα από τον θεσμό της κληρονομιάς στους απογόνους τους, οι πράκτορες ζουν σε ένα περιβάλλον χωρίς άτυπους θεσμούς (παραδόσεις, νόρμες, συνήθειες) που να καθοδηγούν τις πράξεις τους μετά την απόκτηση του πόρου. Ο κάθε πράκτορας δρα μόνο για τον εαυτό του και δεν υπάρχει η έννοια της φιλανθρωπίας προς τους οικονομικά αδύναμους του κοινωνικού συνόλου. Επίσης, στο μοντέλο δεν αναδύεται κάποια διακυβερνητική ιεραρχία με διαμόρφωση αξιών ως προς την αποτελεσματικότητα και την ισότητα. Οι πράκτορες μοιάζουν περισσότερο με μυρμήγκια παρά με ανθρώπους (τροφοσυλλέκτες) που δουλεύουν ομαδικά και μοιράζονται τους καρπούς της δουλειάς τους.

Γενικά το Sugarscape μου φαίνεται ως αξιόλογη βάση για διερεύνηση κοινωνικών φαινομένων αλλά προς το παρόν αποτελεί μία μίξη στοιχείων μεταβιομηχανικής κοινωνίας και κοινωνίας τροφοσυλλεκτών που καλό θα ήταν να μετεξελιχθεί ως μοντέλο του ενός ή του άλλου τύπου – και όχι και των δύο. Κατά δεύτερο λόγο σε διάφορες κοινωνίες ανά τους αιώνες, ατομικά και ταξικά χαρακτηριστικά (ταλέντο, οικογενειακό περιβάλλον, στάτους, ευκαιρίες) συσχετίζονται σε μεγάλο βαθμό με την την κατανομή του πλούτου. Κάνοντας ένα ακόμα βήμα, μπορεί να αναρωτηθεί κανείς για το αν το επιχείρημα της κατανομής πλούτου ως αναδύουσα ιδιότητα της πολυπλοκότητας του συστήματος μπορεί να καλύψει περιπτώσεις όπως αυτές ενός σκλάβου στην Αμερική του 18ου αιώνα ή ενός σημερινού κατοίκου κάποιας favella στην Βραζιλία – περιπτώσεις όπου οι αρχικές συνθήκες αποτελούν μακροπρόθεσμη παγίδα για την έξοδο από την φτώχεια.

ΥΓ. 1 Για μια διαφορετική σύνδεση πολύπλοκων συστημάτων με τον καπιταλισμό δείτε αυτό το κείμενο.

ΥΓ. 2 Η βιβλιογραφία της generative κοινωνικής επιστήμης είναι τρομερά νέα, οπότε ελπίζω οι αναγνώστες να μου συγχωρίσουν κάποιους νεολογισμούς. Μια ακόμα γενική περιγραφή από τον Jonathan Rauch στο Atlantic ενώ μια ενδιαφέρουσα κριτική του επιστημονικού ρεύματος παρουσιάζεται εδώ.

ΥΓ. 3 Μια απλή μορφή του Sugarscape μπορεί να “τρέξει” κανείς μέσω του Netlogo και της βιβλιοθήκης μοντέλων που εμπεριέχει.

Αξιολογηση:

15 Responses to “Ανισότητες και φτώχεια ΙΙ: Ο κανόνας 80-20 και το Ζαχαροτοπίο”

  1. 1 Κώστας

    Μιχάλη,

    η ζάχαρη πώς παράγεται? Είναι εξωγενής η παραγωγή/διαθέσιμη ποσότητά της? Σε κάποιες από τις σημερινές μας κοινωνίες νομίζω πως η ο πλούτος παράγεται και σε μεγάλο βαθμό διατείθεται ανάλογα με την ικανότητα του καθενός να παράγει ζάχαρη. Για εμένα πιο λογικό θα ήταν να υποθέσουμε ότι οι “πράκτορες” καταναλώνουν μέλι που παράγεται από τη ζάχαρη, και ότι η ικανότητα του κάθε πράκτορα να μεταβολήσει τη ζάχαρη σε μέλι διαφέρει.

  2. 2 Σωτηρης Γεωργανας

    Μιχαλη πολυ καλο αρθρο και εμαθα πραγματα.

    Δεν εχω ακομα κατι ουσιωδες να πω, αλλα εχω μια απορια. Οσο μεγαλωνει η δυναμη μας να κανουμε προσομοιωσεις τετοιων μοντελων λες να εγκαταλειφθει η μανια των οικονομικων περιοδικων να δημοσιευουν κυριως αλγεβρικες λυσεις?

    Λες να εγκαταλειψουμε τα μοντελα που εχουν πολυ περιοριστικες παραδοχες μονο και μονο για να δουλευει η αλγεβρα? (στυλ Constant average risk aversion και log-normal κατανομες)

  3. 3 maikwl

    Κώστα,
    η ζαχάρη παράγεται εξωγενώς στο μοντέλο τους ως renewable resource. Οι πράκτορες διαφέρουν στην ικανότητά τους να δουν μακρύτερα από τους υπόλοιπους και συνεπώς να καταλείξουν κοντά στην κορυφή κάποιου λόφου που δεν θα εξαφανιστεί γρήγορα. Συμφωνώ απόλυτα πως ένα μοντέλο που κοιτάει περισσότερο την σημερινή πραγματικότητα πρέπει να έχει έναν μηχανισμό σαν και αυτόν που περιγράφεις ή κάπως να μπορεί να συλλάβει την ιδέα της δημιουργικότητας και της καινοτομίας. Το Sugarscape σκιαγραφεί καλύτερα άτομα που θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν ως τροφοσυλλέκτες (ή ακόμα καλύτερα, μυρμήγκια!). Το γεγονός πως παράγει τόσο μεγάλες ανισότητες ακόμα και σε ένα τόσο απλά τοπία είναι το μεγάλο ερώτημα: αναρωτιέμαι σε ποιο βαθμό μπορούμε να ισχυριστούμε πως κατανοούμε καλά το φαινόμενο της οικονομικής ανισότητας;

  4. 4 maikwl

    “Οσο μεγαλωνει η δυναμη μας να κανουμε προσομοιωσεις τετοιων μοντελων λες να εγκαταλειφθει η μανια των οικονομικων περιοδικων να δημοσιευουν κυριως αλγεβρικες λυσεις?”
    Νομίζω απλά πως θα δούμε ένα πιο ισορροπημένο μίγμα μοντέλων και πως τα ABM θα πληθύνουν. Ακόμα βέβαια χρειάζεται δουλειά σε θέματα sensitivity analysis και validation αλλά θα υπάρξει σύγκλιση στο πως θα γίνονται αυτά σύντομα…

    “Λες να εγκαταλειψουμε τα μοντελα που εχουν πολυ περιοριστικες παραδοχες μονο και μονο για να δουλευει η αλγεβρα? (στυλ Constant average risk aversion και log-normal κατανομες)”
    Απαντώντας διαισθητικά, μάλλον όχι. Είναι δύσκολο να κρίνει κανείς αλλά οι αλγεβρικές λύσεις έχουν ιδιαίτερη ομορφιά (geek) και δύναμη π.χ. στην θεωρία παιγνίων. Σίγουρα η μεγαλύτερη υπολογιστική δύναμη θα επηρεάσει τον τρόπο με τον οποίο εξηγούμε κοινωνικά φαινόμενα (προσθέτοντας ίσως άλλη μια μεθοδολογική σχολή) οπότε καλό θα ήταν να κοιτάξει κανείς το βιβλίο του Epstein για ένα preview του τι έπεται…

  5. 5 ΓιάννηςΧ

    Πολύ ενδιαφέρον άρθρο και έρευνα! Προβλέπω στο μέλλον προσομειώσεις με μαζική παράλληλη επεξεργασία όπως κάρτες γραφικών.

  6. 6 ΓιάννηςΧ

    Επίσης η Κανονική πέθανε. Λονγκ λιβ δε Γκαουσιαν. Εξ ου και οι αλγεβρικές λύσεις όλο και μειώνονται

  7. 7 Σωτηρης Γεωργανας

    η Κανονική πέθανε. Λονγκ λιβ δε Γκαουσιαν

    το ιδιο δεν ειναι? Στην μακρο η αληθεια ειναι οτι τα περισσοτερα μοντελα σημερα θελουν προσομειωση σε ΗΥ, αλλα στην μικρο βλεπω αρκετη αντισταση ακομα. Ισως επειδη κακομαθαν με τις επιτυχιες της αλγεβρικης δουλειας.

  8. 8 ΓιάννηςΧ

    “η Κανονική πέθανε. Λονγκ λιβ δε Γκαουσιαν” είναι παράφραση του “The king is dead, long live the king” όπου η δεύτερη φράση πρεπει να ειπωθεί χάρην πρωτοκόλλου.
    Με φόβο να γράψω κάτι άσχετο, Πληροφορική έχω σπουδάσει και κάνω έρευνα για αλγορίθμους επεξεργασίας εικόνας όπου αναζητώ υπολογιστικές μεθόδους εύρεσεως της λύσεις του μοντέλου και όχι αναλυτικες, οι οποίες προκύπτουν από την ακύρωση της υποθέσης κανονικότητας των ακμών μιας εικόνας αλλά αντίθετα ακολουθούν Student’s-t. Για αυτό και το άρθρο μου φάνηκε πολύ ενδιαφερον.

  9. 9 Γιώργος Γκαράς

    Το ζαχαρομοντέλο δουλεύει επειδή είναι ρεαλιστικό. Η οικονομία αποτελεί υποσύνολο της οικολογίας. Η ζάχαρη είναι οι πλουτοπαραγωγικές πηγές που είναι φύση περιορισμένες (πετρέλαιο π.χ.).

  10. 10 stivenRokm

    < Previous [1 – [2 – [3 – [4 – [5 – [6 – 7 [8 – [9 – [10 – [11 – [12 – [13 – [14 – [15 – [16 – [17 – [18 – [19 – [20 – [21 – [22 – [23 – [24 – [25 – [26 – Impotence: Erectile Dysfunction. b.d. Jun 2001- Ebscohost. brak
    "To Erect Memorial to Noted Aviator Fairbanks Alaska – The first donation of $1,000 toward the erection of a permanent memorial in honor of Carl Ben Eielson, aviator, who lost his life in the Arctic last year If so, 1931 will most likely witness an increase in the bad features of 1930.
    Our HR Policy / Opportunities | Employee Profile | Job Opportunities | Job Application also for 12 months, and start your blue cruise while we take care of all your problems.sexual problems, written by feminist clinicians and social scien In recent years, publicity about new treatments for men's erection problems
    all erection cleveland ohio
    pomegranate juice erection
    incontinent erection diaper
    long erection no ejacualtion
    erection with prostate

    does viagra make you larger
    viagra exp date
    viagra dosage for fsad

    creatine and impotence impotence wikipedia smoking related to impotence correction for male impotence when does impotence occur

  11. 11 enregistreurnumérique

    I’m now not positive the place you’re getting
    your info, however good topic. I must spend some time learning
    much more or working out more. Thank you for great info I was on the
    lookout for this information for my mission.

  12. 12 blue cruise turkey

    Wonderful things altogether, you only blue cruise turkey need to received a whole new target audience. Just what exactly will you would suggest when it comes to the upload that you simply made a 1 week previously? Almost any confident?

  13. 13 fuck

    I every time spent my half an hour to read this
    webpage’s articles everyday along with a mug of coffee.

  14. 14 umbrellababyshowerinvitations.com

    I really don’t understand If you’re at a cross fit gym or at home there’s no problem because your not getting in anyone else But if your’e not there is no point in doing this kind of circuit, there are other way to achieve the same goals without getting in other people’s

  1. 1 clash of clans keep active

Leave a Reply




Αρθρογραφος:
Μιχάλης Φραγκιάς



Ιστοσελιδα:
Κλικ εδω

Προφιλ:
Επάγγελμα: Δαμαστής σαυρών στην Αριζόνα. Χόμπυ: Επισκέψεις στα γραφεία του Urbanization and Global Environmental Change project, στο Αrizona State University. Αγαπημένο μόττο: "Ιτς δε ινστιτουσιονς στούπιντ". Αlma mater: The Reality Tape. Θα ήθελε να είναι: Ψυχοιστορικός (κατά Ασίμοφ) στο Ίδρυμα Hari Sheldon.

 

Κειμενα με παρομοιο τιτλο