Tag Archive for 'τεκνοποιηση'

Υπάρχει ηθικό καθήκον αποφυγής της τεκνοποιίας;

Αντιλαμβάνομαι ότι αυγουστιάτικα η ανθρωπότητα έχει πιο σοβαρά πράγματα για να ασχοληθή. Αλλά εγώ αυτά σκεφτόμουνα το βράδυ που κουνούσα την μικρή: κι αν είναι ηθικά μεμπτό να κάνουμε παιδιά;

(Ας σημειωθή βέβαια ότι η ανυπαρξία ένα ηθικού καθήκοντος μη τεκνοποιίας δεν συνεπάγεται την ύπαρξη ενός ηθικού δικαιώματος στην τεκνοποιία. Όχι αναγκαστικά δηλαδή, έτερον εκάτερον. Νομικά το ζήτημα είναι σαφές πάντως.)

Η βασική (η μόνη;) αντίρρηση κατά της τεκνοποιίας που ξέρω είναι η οικολογική (εννοώ όχι μεταξύ των ανθρώπων που δεν επιθυμούν να κάνουν παιδιά, αλλά μεταξύ όσων θα ήθελαν να κάνουν, κρίνουν όμως ότι υπάρχουν ηθικοί λόγοι που τους επιβάλλουν να απόσχουν). Η οικολογική αντίρρηση λοιπόν διατείνεται περίπου ότι είμαστε υπερβολικά πολλοί στην Γη μας, καταναλώνουμε πολύ και επιβαρύνουμε το περιβάλλον ακόμη περισσότερο. Ένας ακόμη άνθρωπος δεν είναι αυτό που λείπει από την οικολογική ισορροπία, αλλ’ αντιθέτως κάθε νέος τοκετός μάς φέρνει πιο κοντά στην οικολογική καταστροφή.

Κάπως έτσι.

Η γενική αυτή αντίληψη μπορεί να αποκρυσταλλωθή σε δύο εκδοχές: την αυστηρή, που αντιτίθεται πλήρως στην παιδοποιία και κατ’ αποτέλεσμα καλεί για μείωση του ανθρώπινου πληθυσμού, και την ήπια, που ανέχεται την συντήρηση του παρόντος πληθυσμού με την διατήρηση της τεκνοποίησης στο όριο της αναπληρώσεως των γενεών, ήτοι στα 2 παιδάκια ανά γόνιμη γυναίκα (κατ’ ακριβολογίαν το ποσοστό είναι λίγο μεγαλύτερο, επειδή κάποια από τα τέκνα, δυστυχώς, δεν θα φτάσουν σε αναπαραγωγική ηλικία).

Αυτή η (ουσιαστικά νεομαλθουσιανή) αντίληψη, όσο και αν φοριέται, δεν δικαιολογείται από τα στοιχεία.

Continue reading ‘Υπάρχει ηθικό καθήκον αποφυγής της τεκνοποιίας;’

Μικρό εκτρωτικό IV: η τεχνητή μήτρα

Επαναφέρω εδώ κάποιες σκέψεις που εν σπέρματι είχα διατυπώσει εδώ.

Δεν απέχουμε πολύ ίσως από την τεχνητή μήτρα. Θα ξημερώση η ημέρα εκείνη που η κάθε πολυάσχολη εγκζέκιουτιβ δεν θα εγκυμονή, αλλά θα τεκνοποιή ωστόσο.

Ω τι ένδοξη ημέρα!

Ένα εκτροφείο εμβρύων, όπου χιλιάδες μικρά ανθρωπάκια θα κλοτσάνε τα τοιχώματα της τεχνητής τους μήτρας, ζυγημένα και στοιχημένα. Νοσηλεύτριες θα περιφέρωνται αθόρυβα, θα τους ψιθυρίζουν και θα βάζουν Μότσαρτ στα ηχεία. Οι μέλλοντες γονείς θα καταφθάνουν σαν επισκέπτες και η επίδοξη μαμά θα χαϊδεύη με συγκίνηση την ψεύτικη κοιλιά. Θα λένε καληνύχτα και θα γυρνάνε σπίτι χεράκι χεράκι. Όχι πια καούρες, όχι λιποθυμίες, όχι περιττά κιλά. Δεν θα σπάνε τα νερά άγρια ξημερώματα, αλλά οι γονείς θα φοράνε τα καλά τους και θα πηγαίνουν στο ραντεβού του τοκετού τους. Η μαμά θα βιντεοσκοπή με το αϊφόν τις ξένες συσπάσεις και σε μισή ώρα θα φεύγουν για το σπίτι με το μωρό αγκαλιά. Τον μικρό θησαυρό τους.

Continue reading ‘Μικρό εκτρωτικό IV: η τεχνητή μήτρα’

Μικρό εκτρωτικό ΙΙΙ: my body, my choice?

Όχι σε πολύ μεγάλη σχέση με κάποιες άλλες σύντομες σκέψεις που είχα εκθέσει σχετικά με την έκτρωση εδώ και εδώ, σχολιάζω σήμερα το παλαιάς κοπής κλειτοριδοκρατικό επιχείρημα υπέρ της έκτρωσης:

Δικό μου είναι το σώμα μου και ό,τι θέλω το κάνω.

Το πρώτο σκέλος του ως άνω ισχυρισμού επιστηρίζει το δεύτερο: επειδή είναι δικό μου, δεν πέφτει σε κανένα λόγος. Το δεύτερο σκέλος είναι ένα σκέλος σκληρά φιλελεύθερο και ως τέτοιο δεν διαφωνώ ιδιαίτερα.

Όμως το πρώτο; Ανήκει το έμβρυο στην έγκυο κατά τον ίδιο τρόπο με τον οποίο της ανήκουν τα μαλλιά της, τα νύχια της ή το πάγκρεάς της; Ή, ακόμη καλύτερα, η έγκυος είναι το έμβρυο, όπως είναι η μήτρα της, τα πέλματα και τα μάτια της;

Μετά την εκσπερμάτιση ουδέν λάθος αναγνωρίζεται.

Continue reading ‘Μικρό εκτρωτικό ΙΙΙ: my body, my choice?’

Μικρό εκτρωτικό Ι: ευκλεώς κύειν

Η πιο καθαρή περίπτωση ηθικού δικαιώματος σε έκτρωση είναι ίσως εκείνη της εγκύου που εξαναγκάστηκε να μείνη έγκυος, ας πούμε με βιασμό. Συμφωνώ λοιπόν και εγώ ότι η συγκεκριμένη έγκυος έχει κάθε ηθικό δικαίωμα να προβή στην έκτρωση του κυήματος. Προβλέπεται άλλωστε και από τον νόμο στο άρ. 304 παρ. 4 περ. δ΄ ΠΚ:

Δεν είναι άδικη πράξη η τεχνητή διακοπή της εγκυμοσύνης που ενεργείται με τη συναίνεση της εγκύου από γιατρό μαιευτήρα – γυναικολόγο με τη συμμετοχή αναισθησιολόγου, σε οργανωμένη νοσηλευτική μονάδα, αν συντρέχει μία από τις ακόλουθες περιπτώσεις:
[…] δ) Η εγκυμοσύνη είναι αποτέλεσμα βιασμού, αποπλάνησης ανήλικης, αιμομιξίας ή κατάχρησης γυναίκας ανίκανης να αντισταθεί και εφόσον δεν έχουν συμπληρωθεί δεκαεννέα εβδομάδες εγκυμοσύνης.

[Ας μη μείνη απαρατήρητο όμως ότι η προθεσμία που προβλέπεται στην διάταξη, των 19 εβδομάδων, ανακλά τα αντικρουόμενα συμφέροντα εγκύου και εμβρύου και γενικά την πολύπλοκη ηθική κατάσταση. Έτσι, ενώ όταν δεν υπάρχει καμία ένδειξη έκτρωσης η προθεσμία είναι 12 εβδομάδων, όταν υπάρχουν ενδείξεις σοβαρής ανωμαλίας του εμβρύου αυτή αυξάνεται στις 24 εβδομάδες, ενώ η έκτρωση επί κινδύνου για την ζωή της εγκύου είναι εντελώς απρόθεσμη. Συνεπώς, η περίπτωση που μας απασχολεί εδώ κατατάσσεται από τον ίδιο τον νομοθέτη κάπου στην μέση, εις το ήµισυ του δρόµου µεταξύ της θείας και της ανθρωπίνης δικαιοσύνης, λιγώτερο επείγουσα πάντως από την ένδειξη της σοβαρής ανωμαλίας του εμβρύου.]

Ας υποθέσουμε όμως ότι η εν λόγω έγκυος αποφασίζει να κυοφορήση και να γεννήση το έμβρυο, επειδή ας πούμε θεωρεί ότι ό,τι έγινε, έγινε και το αθώο έμβρυο δεν φταίει σε τίποτε. Πώς θα χαρακτηρίζαμε ηθικά την στάση της αυτή;

Δεν νομίζω ότι υπάρχει αμφιβολία ότι η δεύτερη έγκυος πράττει κατά τρόπο σύμφωνο με τις ηθικές αξίες, έστω και αν δεν θα ήταν δυνατόν να πούμε ότι πράττει σε εκτέλεση κάποιου καθήκοντος. Αντιθέτως, το κοινό και εκ του προχείρου αίσθημα θα έλεγε ότι η πράξη της ενεργείται πέραν του καθήκοντος. Αν όμως η πρώτη έγκυος είχε το ηθικό δικαίωμα να προβή στην έκτρωση και η δεύτερη έγκυος έπραξε πέραν του ηθικού καθήκοντος αποδεχόμενη την εγκυμοσύνη της, πώς κρίνονται συγκρινόμενες οι δύο πράξεις; Και ποια είναι η ορθοπραξία εν προκειμένω; Με άλλα λόγια, ποια είναι η ηθικώτερη ανάμεσα στις δύο κατ’ αρχάς ηθικές επιλογές;

Σε μια ανάλογη περίπτωση, δεν νομίζω ότι θα δυσκολευόμασταν πολύ. Αν η επιλογή ήταν μεταξύ του να πέσουμε στην θάλασσα για να σώσουμε ένα παιδί που πνίγεται, επειδή δεν ξέρει κολύμπι, ή να τηλεφωνήσουμε σε κάποια αρχή, δεν υπάρχει κανείς που δεν θα μας συνιστούσε το πρώτο, αν τυχόν ήμασταν σωματικώς ικανοί, ως ηθικά ανώτερη. Καλή η κλήση βοήθειας, αλλά καλύτερη η προσωπική προσπάθεια.

Εδώ δεν βλέπω κάτι διαφορετικό. Καλή και άγια η έγκυος που προβαίνει στην έκτρωση, καλύτερη και αγιώτερη όμως εκείνη που κρατάει το μωρό που φτερουγίζει μέσα της. Εκείνη που μεταβάλλει την ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη σε επιθυμητή μητρότητα. Εκείνη που μεταμορφώνει την ανάγκη σε προαίρεση.

Όπως λέει και η Ιφιγένεια στον στ. 1375 επ. της εν Αυλίδι:

κατθανεῖν μέν μοι δέδοκται: τοῦτο δ᾽ αὐτὸ βούλομαι εὐκλεῶς πρᾶξαι, παρεῖσά γ᾽ ἐκποδὼν τὸ δυσγενές. δεῦρο δὴ σκέψαι μεθ᾽ ἡμῶν, μῆτερ, ὡς καλῶς λέγω: εἰς ἔμ᾽ Ἑλλὰς ἡ μεγίστη πᾶσα νῦν ἀποβλέπει, κἀν ἐμοὶ πορθμός τε ναῶν καὶ Φρυγῶν κατασκαφαὶ κ.λπ.

Φρικτή η καταναγκαστική εγκυμοσύνη, ειδικά ως προϊόν βιασμού, αλλά όλα τα φρικτά πρέπει να τα αντιμετωπίζουμε ευκλεώς. Ούτε η Ιφιγένεια ήθελε κατθανείν, αλλά αντιμετώπισε την συμφορά της παρείσα εκποδών το δυσγενές.

Κάθε γυναίκα που μένει παρά την θέλησή της έγκυος είναι καλύτερο να γεννά το παιδί της, τουλάχιστον αυτό πρέπει να την συμβουλεύουμε ως ηθικά ανώτερο. Δεν πρέπει να φοβώμαστε να το λέμε από φόβο μήπως μας θεωρήσουν αντιδραστικούς, σεξιστές ή ό,τι άλλο.

Μεθιστολόγηση αυτού εδώ του άρθρου, που δημοσιεύθηκε σαν σήμερα πριν από τέσσερα χρόνια, με αρκετές αλλαγές.

Υπέρ της ελευθερίας επιλογής φύλου του τέκνου ΙΙ

Είναι γνωστή η ρήση του Βισμάρκου για τους νόμους και τα λουκάνικα:

Je weniger die Leute wissen, wie Würste und Gesetze gemacht werden, desto besser schlafen sie!

Πες τους τα ρε Όθων.

Εγώ όμως θέλω να χώνω την μύτη μου παντού, κι ας βλάπτω τον ευαίσθητο ψυχισμό μου.

Continue reading ‘Υπέρ της ελευθερίας επιλογής φύλου του τέκνου ΙΙ’

Υπέρ της ελευθερίας επιλογής φύλου του τέκνου

Σκηνή πρώτη: Στην κλινική γονιμότητας.

Αυτή, αιδημόνως χαμηλοβλεπούσα, συντετριμμένη από το βάρος της ενοχής της. Αυτός, αγέρωχος επιφανειακά, το τσιγκελωτό του μουστάκι ίσα που μπορεί να κρύψη την ταραχή του. Μετά από έξι κορίτσια το πράγμα είναι πλέον σοβαρό.

Ρητορεύει η μόνη ελπίδα τους, ο από μηχανής ιατρός:

Γεννηθήτω υμίν διάδοχος…

Σκηνή δεύτερη: Στο μαιευτήριο.

Ειδική μονάδα της Διεύθυνσης Προστασίας Κρατουσών Ηθικών Αντιλήψεων εισβάλλει αιφνιδιαστικά στο δωμάτιο όπου κοιμούνται η εξιλεωμένη μήτηρ, ο ευτυχής πατήρ και ο ανυποψίαστος διάδοχος.

Μιλάει ο επικεφαλής αστυνομικός:

Θα ξαναδήτε τον διάδοχο μόλις τελειώση το Γυμνάσιο, ποταποί εγκληματίες!

Continue reading ‘Υπέρ της ελευθερίας επιλογής φύλου του τέκνου’

Μικρό εκτρωτικό ΙΙ

Εκ μέρους του συνΙστολογίου της αναΜόρφωσης εξασφάλισα και σας παρουσιάζω σήμερα σε πανελλήνια αποκλειστικότητα μια συγκλονιστική κατάθεση ψυχής.

Μετά το Μικρό εκτρωτικό Ι, διαθέτω στα χέρια μου συνέντευξη με μία γυναίκα, μία μάνα, μίαν άνθρωπο, που κάποτε στην ζωή της αντιμετώπισε ένα βασανιστικό ηθικό δίλημμα:

Ζωή. Θάνατος. Τοκετός. Έκτρωση.

Να κρατήση μέσα της και να φέρη στον κόσμο τον καρπό του δεσμού που διατηρούσε κρυφά από τους γονείς της; Να αποκαλύψη το ανεπιθύμητο συμβάν στον, ίσως όχι και τόσο πρόθυμο να γίνη πατέρας, σύντροφό της; Να παντρευτή εσπευσμένα, προτού η εγκυμοσύνη της καταστή εμφανής; Να σχεδιάση μια κοινή ζωή, για την οποία δεν ήταν ενδεχομένως έτοιμη, λόγω ενός γενετήσιου ατυχήματος; Να διακινδυνεύση ένα δυστυχισμένο γάμο; Να φέρη τους συντηρητικούς γονείς της προ τετελεσμένων γεγονότων;

Ή να αναλογιστή ότι στα 26 της χρόνια, έχοντας να αντιμετωπίση πιθανώς την κατακραυγή του περίγυρού της, χωρίς να γνωρίζη ποια θα είναι η αντίδραση του τότε συντρόφου της, το καλύτερο θα ήταν να συνεχίση την ζωή της σαν να μην έγινε τίποτε; Να πράξη ότι δεκάδες χιλιάδες γυναίκες έπρατταν καθημερινά γύρω της; Να αναβάλη για ευθετώτερο χρόνο την μητρότητα, τότε που θα την επέλεγε εκείνη και όχι το αντίστροφο; Να δείξη ποια είναι η κυρία του σώματός της; Να προτάξη την προσωπική της αυτονομία βρε αδερφέ;

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.


Ευχαριστώ πολύ.

Η μητρομάμμη, ο μπουρκοφύλαξ και ο ημίθηλυς κένταυρος

Αναδημοσίευση από το τελευταίο Βήμα Ιδεών (και εδώ σε πδφ). Ευχαριστώ ξανά τον Λεκτοράτιο, αλλά και την Στάσσα για αυτό το άρθρο της, από το οποίο έμαθα πολλά.

Σήμερα, λίγο πριν την λήξη της πρώτης δεκαετίας του 21ου αιώνα, τα προβλήματα που προκύπτουν ως προς την νομική και κοινωνική θέση της γυναίκας είναι σε κάποιο βαθμό τα ίδια και γνωστά, περισσότερο οντικά παρά κανονιστικά: γιατί οι γυναίκες υποεκπροσωπούνται στα ανώτερα επαγγελματικά και οικονομικά κλιμάκια, πώς θα σταματήση η εκμετάλλευση της προσφοράς γενετησίων υπηρεσιών από το ωργανωμένο έγκλημα, αν θα λέμε βουλευτίνα ή βουλεύτρια. Έχουν εμφανιστή όμως και κάποιες οριακές καταστάσεις, κατά το μάλλον ή ήττον πρωτόγνωρες για την κοινωνία μας. Στις καταστάσεις αυτές ανιχνεύονται τα όρια της γυναίκας ως μητέρας, ως αυτόνομης προσωπικότητας, ακόμη και ως φύλου. Δεν είναι ακόμη καθημερινές καταστάσεις, μπορεί όμως να γίνουν. Και κυρίως, μας λένε πολλά όχι μόνο για την αυτοκατανόηση των γυναικών, αλλά για τα όρια της ανεκτικότητας όλων μας. Ας τις δούμε:

Continue reading ‘Η μητρομάμμη, ο μπουρκοφύλαξ και ο ημίθηλυς κένταυρος’

Υπέρ της ελευθερίας τεκνοποίησης

Υπάρχει συνταγματικό δικαίωμα τεκνοποίησης; Η απάντησή μου είναι φυσικά καταφατική. Το γενικό δικαίωμα ελεύθερης ανάπτυξης της προσωπικότητας του άρ. 5 παρ. 1 Συντ., και μάλιστα ως δικαίωμα συμμετοχής στην κοινωνική ζωή, προσφέρει εδώ την συνταγματική βάση, υπό τον τριαδικό περιορισμό πάντοτε του ίδιου του Συντάγματος, των δικαιωμάτων των άλλων και των χρηστών ηθών, αλλά και της κατάχρησης δικαιώματος του άρ. 25 παρ. 3 Συντ. Επιπλέον, η μητρότητα (όχι όμως και η πατρότητα!) τελεί υπό την προστασία του κράτους, σύμφωνα με το άρ. 21 παρ. 1 Συντ.

Το δικαίωμα αυτό περιλαμβάνει το δικαίωμα μη τεκνοποίησης, το δικαίωμα επιλογής του χρόνου τεκνοποίησης, του τρόπου τεκνοποίησης (φυσικός/τεχνητός) και του αριθμού των τέκνων και εί τι άλλο. Υποκειμενικώς δεν απαγορεύεται σε παράφρονες, δεν απαγορεύεται σε εγκληματίες, δεν απαγορεύεται ούτε καν σε πρωθυπουργούς.

Αλλά σε αυτά υποθέτω ότι συμφωνούμε όλοι, στο κατ’ εξαίρεσιν είναι που δυσκολεύουν τα πράγματα. Υπάρχει όμως άραγε απαγόρευση τεκνοποίησης; Ποιος άκαρδος νομοθέτης δεν αγαπά τα μωράκια;

Κιόμως. Ας δούμε λοιπόν την εξαίρεση: Continue reading ‘Υπέρ της ελευθερίας τεκνοποίησης’